Lubliniec. Śmierć małych pacjentów, IPN poszukuje ofiar

W czasie II wojny światowej doszło do tragicznych wydarzeń w szpitalu w Lublińcu. Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu IPN zaczęła poszukiwania ofiar nazistowskiej akcji T4 na przyszpitalnym cmentarzu.

Katowicki pion śledczy IPN prowadzi śledztwo na podstawie przepisów o zbrodni przeciwko ludzkości i zbrodni wojennej - zostało wszczęte w 2025 r. i dotyczy zbrodni popełnionych na pacjentach niemieckiej kliniki psychiatrycznej w Lublińcu dla dzieci, podczas II wojny światowej. Prace mają potrwać kilka tygodni, ich celem jest znalezienie mogił i ewentualna identyfikacja ofiar.

Do szpitala psychiatrycznego w Lublińcu trafiały dzieci z różnych miejscowości Górnego Śląska i Zagłębia Dąbrowskiego, a także z Saksonii.

Zgodnie z ideologią nazistowską kierowano tu przymusowo dzieci nieuleczalnie chore, na przykład z padaczkę i chorobami umysłowymi oraz z innymi niesprawnościami, a także podejrzane o choroby nieuleczalne, wychowanków domów opieki społecznej lub sprawiające problemy wychowawcze. Łączyło się to z hitlerowskim planem eksterminacji ludzi „niegodnych życia”, uznanych za zbędnych i obciążających niemiecką społeczność, dążącą do czystości i doskonałości rasowej.

Związana z tym tajna akcja nosiła kryptonim T–4 albo E–Aktion (akcja eutanazja). Wykorzystano w niej wiele przedwojennych polskich szpitali i zakładów, przekształcając je w „fabryki śmierci”.

Myślały, że jadą do sanatorium

Dzieci przed wywozem do Lublińca informowano, iż jadą do sanatorium. Na miejscu kierowano je do oddziału A. w przypadku zdiagnozowania choroby nieuleczalnej lub której leczenie nie rokowało, przenoszono je do oddziału B.

W oddziale B przeprowadzana była eutanazja - przez podawanie dzieciom dużych dawek luminalu. W części zachowana dokumentacja „medyczna” była fałszowana w celu zatarcia śladów morderstw, jako przyczyny zgonu podawano, niezgodnie z prawdą: zapalenie płuc, grypę, choroby układu krążenia itp.

W koszmarny proceder w latach 1942-1944 zaangażowani byli niemiecki psychiatra Ernest Buchalik, dyrektor szpitala i lekarka Elisabeth Hecker.

Odnaleziono dziennik prowadzony przez Ernesta Buchalika, w którym jest wykaz nazwisk pacjentów, dat i dawek luminalu, który im aplikowano. Lista liczy 256 nazwisk, 194 osoby oznaczono jako zmarłe, los pozostałych jest nieznany. Niektóre dzieci umierały po kilku dniach, inne po kilku tygodniach czy miesiącach.

Sekcje zwłok

Głównym zadaniem dr Hecker było diagnozowanie przywożonych dzieci, któremu towarzyszyło bolesne badanie. Dzieci w wieku od 4 do 8 lat uznane za rokujące trafiały do ośrodka w Orzyszu, gdzie się uczyły. Upośledzone dziewczynki i chłopcy w wieku od 5 do 18 lat, które zdaniem diagnostów mogły się nauczyć zawodu, transportowano do Leśnicy. Natomiast dzieci upośledzone, sparaliżowane, z zespołem Downa czy wodogłowiem kierowano do bloku B lublinieckiego szpitala.

Gdy któreś z dzieci umarło, dr Hecker zazwyczaj przeprowadzała sekcje zwłok, podczas których preparowała mózgi i wysyłała je do instytutu neurobiologii we Wrocławiu.

Niektóre z zamordowanych dzieci są pochowane w zbiorowej mogile obok Wojewódzkiego Szpitala Neuropsychiatrycznego w Lublińcu.

W 2024 r. odsłonięto tablicę upamiętniającą dzieci zamordowane w niemieckiej klinice psychiatrycznej w Lublińcu. Inicjatorem jej powstania był Marian Filipiak.

Czytaj też:

Powiat lubliniecki. Wyzwanie dla strażaków: pożar lasu

Lubliniec. 18-latek groził 11-latkowi i go okradł

20-latek z powiatu lublinieckiego z narkotykami

::news{"type":"see-also","item":"14282"}